Po wecie Nawrockiego nie ma narzędzia do szybkiego usuwania treści, mówi Tusk
Premier Donald Tusk apeluje do prezydenta, by w kolejnej próbie nie korzystał z weta wobec ustawy wdrażającej unijny DSA. Według rządu bez tej ustawy nie da się szybko zablokować nielegalnych treści w sieci.
Prezydent Karol Nawrocki zawetował 13 listopada rządową nowelizację ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Chodziło o wdrożenie unijnego Aktu o usługach cyfrowych (DSA). Zgodnie z projektem sądy i właściwe organy mogłyby wydawać nakazy blokowania treści niezgodnych z prawem, na przykład związanych z oszustwami internetowymi, kradzieżą tożsamości, handlem ludźmi czy sprzedażą podróbek.
W poniedziałek 16 listopada premier opublikował na platformie X prawie siedmiominutowe nagranie. Jak podają media, zwracał się w nim bezpośrednio do prezydenta: „Panie prezydencie, przecież pan też ma dzieci. Liczę na pana przyzwoitość i zdrowy rozsądek”. Tusk zapowiedział, że rząd będzie ponawiał próby przekonania prezydenta i wielkich firm technologicznych. Dodał, że jest gotów „codziennie chodzić do prezydenta”, by w kolejnej próbie nie wetował podobnej ustawy.
Co według rządu zmienia weto
Tusk podał przykłady, które jego zdaniem pokazują lukę w prawie. Jednym z nich była sytuacja 12-letniej dziewczynki, której koledzy ze szkoły spreparowali zdjęcia, a nagi wizerunek trafił do internetu. Według premiera policja może ścigać autorów, ale nie może nakazać zablokowania treści. Wskazał też treści nawołujące do samobójstwa oraz wykorzystywanie wizerunku znanych osób w reklamach typu scam, tworzonych przy pomocy sztucznej inteligencji.
Premier przytoczył również komentarz, który pojawił się po zamachu w Krakowie i życzył sprawcy dokończenia zbrodni. Jak mówił, zgłoszenie do Mety nie zakończyło się usunięciem wpisu, bo firma uznała, że nie narusza on warunków korzystania z serwisu. Tusk zaznaczył też, że w Polsce, jak podał, co drugi dzień dochodzi do samobójstwa nieletniej osoby, a część przypadków może mieć związek z treściami w sieci. Były to jego twierdzenia, nie ustalenia niezależnych badań.
Stanowisko prezydenta i Kancelarii
Nawrocki uzasadnił weto w nagraniu opublikowanym w serwisie X. Zapowiedział, że nie będzie ulegał „szantażom rządzących”, zwłaszcza gdy zakładnikiem ma być bezpieczeństwo i wolność. Jak podaje Onet, prezydent określił zmiany jako próbę wprowadzenia cenzury i zwrócił uwagę, że w Senacie ponownie rozszerzono kompetencje urzędników w zakresie blokowania treści. Jego zdaniem państwo już dziś ma możliwości ochrony społeczeństwa.
Film premiera skomentował wiceszef Kancelarii Prezydenta Adam Andruszkiewicz z PiS. Napisał, że „kompromis jest jak najbardziej możliwy” w sprawie ochrony dzieci w internecie i walki z terroryzmem, ale nie zgodzi się na „polityczną wszechwładzę urzędników pośrednio podległych rządowi”.
Co to oznacza dla użytkowników
Dla zwykłych użytkowników oznacza to, że na razie nie działa procedura pozwalająca szybko nakazać usunięcie lub zablokowanie nielegalnych treści. Według projektu dostawcy usług, w tym platformy społecznościowe, musieliby blokować treści wskazane w decyzjach organów. Osoba, której treść została ograniczona, mogłaby złożyć wniosek o przywrócenie dostępu, jeśli doszło do błędnej blokady. Przed takim wnioskiem trzeba byłoby skorzystać z systemu zgłaszania treści u dostawcy usługi. Ustawa nie została podpisana, więc obecnie te zasady nie obowiązują.
Tusk podkreślił, że Polska jest, jego zdaniem, jedynym krajem w Unii Europejskiej, który nie wdrożył DSA. Akt obowiązuje w UE od 17 lutego 2024 r. Według Onetu Komisja Europejska wszczęła wobec Polski postępowanie z powodu opóźnienia. Druga część nowelizacji, dotycząca koordynatora ds. usług cyfrowych w osobie prezesa UKE, weszła w życie 6 listopada. Szczegóły sporu wokół kolejnej próby legislacyjnej nie są jeszcze znane.